Καρέκλες και σκαμνιά

Κατά τα φαινόμενα, η λέξη σκαμνί είναι αρχαιότερη από την λέξη καρέκλα. Στην Νεότερη Ελλάδα το σκαμνί (ως αντικείμενο) εμφανίζεται πριν την καρέκλα. Ωστόσο, ο λαός ήξερε τη λέξη θρόνος, που την κόλλαγε στους βασιλιάδες και στους δεσποτάδες. Ο Μακρυγιάννης εχρησιμοποίησε την λέξη θρόνος, αλλά στα κείμενά του δεν βρίσκονται οι λέξεις σκαμνί/ κάθισμα/ καρέκλα/ πολυθρόνα. Ο Μακρυγιάννης προτίμησε (και έγραψεν άπαξ) την σπανιότερη φόρμα καθέκλα. Την ιστορική 3η Σεπτεμβρίου οι επαναστάτες κατατσάκισαν τον θρόνο του Όθωνα - τα κομμάτια του βρίσκονται στο Εθνικό Ιστορικό Μουσείο, της Παλιάς Βουλής. Το σύθρονο είναι όρος της εκκλησιαστικής αρχιτεκτονικής. Ένα από τα ελάχιστα σωζόμενα σύθρονα υπάρχει στην μητρόπολη της Καλαμπάκας. Η λέξη σκαμνί έχει τις παραξενιές της. Λέμε θα σε κάτσω στο σκαμνί (ενώ το εδώλιο του κατηγορουμένου δεν είναι, πια, σκαμνί), ή λέμε το σκαμνί της κρεμάλας (αν και είναι αμφίβολη η εν Ελλάδι τέως χρήσης του). Στην Κρήτη η λέξη σκαμνί υποδηλώνει και το τραπέζι για φαί, ενώ στα Εφτάνησα λένε έτσι το τρίποδο κούτσουρο του χασάπη. [...]

(Από την παρουσίαση στο οπισθόφυλλο του βιβλίου)